Glikoz Tolerans Testi
14 Kasım 2009 Yazan Hastane Doktoru
Kategori Tahlil
Glikoz Tolerans Testi (Şeker Yükleme Testi):
Diyabet için risk taşıyan ya da açlık plazma glikozu bozuk olan hastalarda glikoz intolerans (tahammülsüzlük) derecesini göstermek amacıyla yapılan bir testtir.
Gece 8-10 saat açlığı takiben sabah kan örneği alınır.
Yetişkinlerde 75 gram glikoz içirildikten 2 saat sonra ikinci kez kan örneği alınır. İkinci saat plazma glikozunun 200 mg/dl üstünde olması diyabet tanısı koydurur.
Eğer bu değer 140-200 mg/dl arasında ise bozuk glikoz toleransı olarak değerlendirilir. Bu durum halk arasında gizli şeker olarak bilinir. Bozuk glikoz toleranslı hastalar gelecekte aşikar tip 2 diyabet gelişimi yönünden büyük risk taşır. Bu nedenle diyabetin önlenmesi amacıyla bu grup hastaların diyet ve egzersizle, hatta bazı durumlarda ilaçla tedavisi gündeme gelebilir.
Hepatit Paneli (Hepatit A,Hepatit B,Hepatit C,Hepatit D)
19 Eylül 2009 Yazan Hastane Doktoru
Kategori Tahlil
Hepatit paneli ( Hepatit A, Hepatit B, Hepatit C, Hepatit D) hepatit virüsleri ile oluşan viral hepatit takibinde kullanılır.
Hepatit A Hastalığı için tıklayınız…
Hepatit B Hastalığı için tıklayınız…
Hepatit C Hastalığı için tıklayınız…
Tüm Hepatit Hastalıkları için tıklayınız…
|
HBsAg |
Anti-HBs |
Anti-HBc (total) |
Anti-HBc (IgM) |
HBeAg |
Anti-HBe |
Anti-HAV (total) |
Anti-HAV (IgM) |
Anti-HCV |
YORUM |
|
|
|
|
|
|
|
|
+ |
|
Akut Hepatit A |
|
|
|
|
|
|
|
|
- |
|
Hepatit E Enfeksiyonu |
|
- |
|
|
- |
|
|
|
+ |
- |
Akut Hepatit A |
|
+ |
|
|
+ |
|
|
|
- |
- |
Akut Hepatit * |
|
- |
|
|
- |
|
|
|
- |
+ |
Akut / Kronik Hepatit C |
|
- |
|
|
- |
|
|
|
- |
- |
Erken dönem Hepatit C / Hepatit E , CMV, EBV enfeksiyonu |
|
+ |
|
+ |
|
+ |
- |
|
|
|
Kronik Hepatit B, aktif replike virüs * |
|
+ |
|
+ |
|
- |
+ |
|
|
|
Kronik Hepatit B, replike olmayan virüs * |
|
+ |
- |
+ |
- |
|
|
|
|
- |
Kronik Hepatit B * / ** |
|
- |
- |
- |
- |
|
|
|
|
+ |
Kronik Hepatit C *** |
|
- |
- |
- |
|
|
|
|
|
- |
B ve C dışı Hepatit *** |
|
+ |
- |
+ |
- |
|
|
|
|
+ |
Kronik Hepatit, HBV ve HCV ko-enfeksiyon * |
|
|
+ |
|
|
|
|
|
|
|
Hepatit B Bağışık |
|
|
|
|
|
|
|
+ |
|
|
Hepatit A Bağışık |
|
- |
- |
- |
|
|
|
+ |
- |
- |
İyileşme dönemi / Hepatit A Bağışık |
|
- |
- |
- |
|
|
|
+ |
+ |
- |
Aktif Hepatit A enfeksiyonu |
|
- |
- |
- |
|
|
|
- |
|
+ |
İyileşme dönemi /Kronik Hepatit C |
|
+ |
- |
- |
|
|
|
- |
|
- |
Erken dönem Hepatit B, asemptomatik |
|
+ |
- |
+ |
- |
|
|
- |
|
- |
Hepatit B enfeksiyonu , Kronik/Taşıyıcı |
|
+ |
- |
+ |
+ |
|
|
- |
|
- |
Akut Hepatit B Enfeksiyonu * |
|
- |
+/- |
+ |
- |
|
|
- |
|
- |
İyileşme dönemi / Hepatit B Bağışık |
|
- |
- |
+ |
+ |
|
|
- |
|
- |
Akut Hepatit B ( pencere dönemi) |
|
- |
- |
- |
|
|
|
- |
|
- |
Muhtemel A,B ve C dışı Hepatit |
|
* HDV (delta) ko-enfeksiyonunu düşündürür. ** HBV-DNA testi istenmeli *** Kalitaif HCV-RNA testi istenmeli |
|||||||||
Zidovudine (AZT) (Combivir, Retrovir)
19 Eylül 2009 Yazan Hastane Doktoru
Kategori Tahlil
Klinik kullanımı :
HIV enfeksiyonunun tedavisinde kullanılan antiretroviral etkili bir
ilaçtır. AZT olarak bilinir. AZT timidin analogu reverse transkriptaz
inhibitörü olup, lenfositlerdeki viral proliferasyonun erken fazında
interferasyon yapar. Viral RNA’nın DNA’ya reverse transkripsiyonunu
bloklar.
Referans değerler :
Pik konsantrasyonu (doz alımından 1-1,5 saat sonra) : 1,2-1,8μg/ml
İlk yarı ömür konsantrasyonu (3-4 saat sonra) : 0,4-0,8 μg/ml
Zerit (Stavudin) (d4T)
19 Eylül 2009 Yazan Hastane Doktoru
Kategori Tahlil
Klinik kullanımı :
d4T olarak bilinir. HIV enfeksiyonunun tedavisinde kullanılan etkili
anti retroviral bir ilaçtır. d4T, timin analogu reverse transkriptaz
inhibitörüdür.
Referans değerler
Pik konsantrasyonu (doz alımından 1-1,5 saat sonra) :0,7-2,0 μg/ml
İlk yarı ömür konsantrasyonu (3-4 saat sonra) : 0,3-0,8 μg/ml
İdame dozu : 0,02
Yenidoğan TSH Tarama Testi
19 Eylül 2009 Yazan Hastane Doktoru
Kategori Tahlil
Klinik kullanımı :
Konjenital hipotiroidi taramasında kullanılır. Dünyada görülme
sıklığının 1:3000-1:4000 oranında olduğu bildirilmektedir.
Türkiye’de daha sıktır. Tarama yapılmaması halinde, yenidoğanlarda
tedavi gecikebilmekte, mental ve fiziksel gelişme geriliği meydana
gelmektedir. Tereddütteki durumlarda doğrudan serum TSH
ölçümleri yapılmalıdır.
Örnek toplama özellikleri
Örnek doğumdan 3 gün sonra alınmalıdır. Yenidoğanlarda 15. güne
kadar da neonatal TSH bakılabilir 15. günden sonrası için ise
serumdan bakılmalıdır.Önce EDTA’lı veya heparinli tüpe alıp sonra karta uygulanması gibi yanlış uygulamalardan kaçınılmalıdır.
Örenk alam kartındaki işaretli alana üstüste kan
emdirilmemelidir (yalancı pozitifliklere yol açar), hem ön hemde
arka yüzünden kan emdirilmemelidir, kanın kartın arka yüzeyine
geçmesi gerekir. Kan gelmesi için topukta delinen kısım
sıkılmamalıdır. Çıkan ilk damla gazlı bezle silinmelidir. İşaretli alanı
dolduracak kadar kan gelmediyse topuk yeniden ve uygun şekilde
delinmelidir.
Referans aralığı
0-20 mIu/L
Not : Numune alındıktan sonra kart oda ısısnda en az 3 saat, direk güneş
ışığından koruyarak, yatay konumda, herhangi birşeyle temas
etmeyecek şekilde, açıkta kurutulmalıdır. Kart kuruduktan sonra temiz
zarfla laboratuara iletilmelidir (kurutma cihazı, lamba gibi cihazlar
kullanılmamalıdır).
Yenidoğanda Metabolik Hastalıkların Taranması
19 Eylül 2009 Yazan Hastane Doktoru
Kategori Tahlil
Klinik kullanımı :
Aminoasit metabolizmasındaki bozuklukları, üre siklus defektlerini,
organik asidemileri, yağ oksidasyon defektlerini tarama amacıyla uygulanır.
Bu tarama testinde;
Aminoasitler,Karbonhidratlar,Oligosakkaritler,Glikozaminoglikanlar (GAG),Biotinidaz,Homogentisik asit miktarlarına bakılır.
Örnek toplama özellikleri
Doğumdan sonraki 24 saat-1 hafta içinde numune alınmalı (term,
sağlıklı, yenidoğan), en az bir kez anne sütü veya mama ile protein
alınmış olmalıdır. Yenidoğana kan transfüzyonu yapılacaksa numune
transfüzyon öncesinde alınmalıdır. Karttaki işaretli alana üstüste kan
emdirilmemelidir (yalancı pozitifliklere yol açar), hem ön hemde
arka yüzünden kan emdirilmemelidir, kanın kartın arka yüzeyine
geçmesi gerekir. Kan gelmesi için topukta delinen kısım
sıkılmamalıdır. Çıkan ilk damla gazlı bezle silinmelidir. İşaretli alanı
dolduracak kadar kan gelmediyse topuk yeniden ve uygun şekilde
delinmelidir.
Not : Numune alındıktan sonra kart oda ısısnda en az 3 saat, direk güneş
ışığından koruyarak, yatay konumda, herhangi birşeyle temas
etmeyecek şekilde, açıkta kurutulmalıdır. Kart kuruduktan sonra temiz
zarfla laboratuvara iletilmelidir (kurutma cihazı, lamba gibi cihazlar
kullanılmamalıdır).
Varicella Zoster Virüs (VZV Antikorları) Antikorları (Ig M ve Ig G)
19 Eylül 2009 Yazan Hastane Doktoru
Kategori Tahlil
Klinik kullanımı :
VZV bir herpesvirüstür. Başlıca su çiçeği enfeksiyonuna neden olur.
Test, VZV akut faz enfeksiyonun tanısında kullanılır. Ig M cevabı
raşların görünümünden 2-3 hafta sonra saptanır. Pozitif bir Ig M ile
beraber pozitif bir Ig G VZV ile son zamandaki bir enfeksiyonu işaret
eder; pozitif Ig G ve negatif Ig M daha önceki VZV ile karşılaşmayı
ve immuniteyi; negatif Ig G, Negatif Ig M VZV ile karşılaşmadan
önceki normal hali ve non immuniteyi gösterir. Şüpheli durumlarda
10-14 gün sonra yeni bir örnek alımı önerilir.
Referans değerler
-Negatif(Ig M ve Ig G) : Bağışıklık yok,
-Negatif(Ig M) Pozitif(Ig G) : Geçmişte bağışıklık,
-Pozitif(Ig M) Pozitif(Ig G) : Son zamanlardaki enfeksiyon,
-Hafif pozitif (Ig M ve Ig G) : 1-2 hafta sonra test tekrarı.
Vanilmandelik Asit (VMA) (İdrar)
19 Eylül 2009 Yazan Hastane Doktoru
Kategori Tahlil
Klinik kullanımı :
Feokromastoma, nöroblastoma, ganglionöroblastoma gibi adrenal
tümörlerin ve diğer nöral krest tümörlerin tanısında ve tedavi edilen
hastaların monitörizasyonunda kullanışlıdır.
Örnek toplama özellikleri
Mümkünse hasta örnek toplamaya başlamadan 1 hafta öncesine
kadar kullandığı ilaçları kesmelidir. Toplamaya 1 hafta ilaç
kullanmadan başlaması tercih edilir.
Ölçümü etkileyen ilaçlar:L-dopa, fenotiazinler,katekolamin içeren preparatlar, vazodilatörler ve diüretikler.
24 saatlik idrar miktarı mutlaka kaydedilmelidir.
Referans değerler
24 saatlik (mg/gün); Spot idrar (μg/mg krea.);
<6 yaş : 1-2,6 <1 yaş : 15-27
6-10 yaş : 2-3,2 1-5 yaş : 11-13
10-16 yaş : 2,3-5,2 5-15 yaş : <7
16-20 yaş : 1,4-6,5 15-19 yaş : <4,5
>20 yaş :<6,5 >19 yaş : <7
İnterfere edici faktörler
-L-Dopa alan tüm hastalar VMA ve HVA testleri yapılmadan önce saptanmalıdır.
-Hipertansif ataklarda değerler sıklıkla artar.
-pH değeri < 2’den idrar örnekleri doğru sonuç vermezler.
-Feokromastomalı bazı şahıslarda VMA değerleri normal olabilir.
Yükseldiği durumlar
-Feokromastomalar,
-Ganglionöromalar,
-Ciddi stres,
-Akut anksiyete,
-Nöroblastomalar,
-Ganglioblastomalar,
-Aşırı egzersiz.
Ürogenital Mycoplasma Kültürü ve Antibiyotik Duyarlılık Testi
19 Eylül 2009 Yazan Hastane Doktoru
Kategori Tahlil
Klinik Kullanımı :
Mycoplasma hominis ve Ureaplasma urealyticum genitoüriner
sistem enfeksiyonlarına neden olur. Mycoplasma hominis,
çoğunlukla tetrasiklin ve klindamisine duyarlı bulunduğu halde
eritromisine dirençlidir. Buna karşılık Ureaplasma urealyticum
çoğunlukla tetrasiklin ve eritromisine duyarlı buna karşılık
klindamisine dirençlidir.
Ürik Asit (İdrar)
19 Eylül 2009 Yazan Hastane Doktoru
Kategori Tahlil
Klinik kullanımı :
Böbrek taşı olan hastaların değerlendirilmesinde kullanılır. Ürik asitin
idrara salınımı kandaki ürik asit seviyelerine bağımlıdır. Ürik asit, asit
idrarda az miktarda sature halde bulunur. Bu yüzden idrarında
yüksek konsantrasyonda ürik asit bulunan şahısların idrarı güçlü baz
alınarak alkalileştirildiğinde taş oluşumu önlenebilir.
Referans değerler
<750 mg/gün
SI ünite dönüşüm katsayısı
x0.0059 = mmol/gün
İnterfere edici faktörler
-Stres ürik asit seviyelerini arttırır,
-Son zamanlarda röntgen çekimi için kullanılan kontrast maddeleri
azalmış veya artmış serum seviyelerini gösterir,
-İlaçlar idrar ürik asit miktarını arttırırlar: Askorbik asit, kalsitonin,
sitrat, dikumarol, östrojenler, steroidler, iyodinize boyalar, gliseril,
fenolsulfoftalein, probenesid, salisilatlar ve tetrasiklin.
Yükseldiği durumlar
-Gut,
-Metastatik kanser,
-Multiple myeloma,
-Lösemiler,
-Kanser kemoterapisi,
-Yüksek pürin diyeti,
-Kurşun toksisitesi.
Azaldığı durumlar
-Böbrek hastalığı,
-Eklampsi,
-Kronik alkol alımı,
-Asidoz (Ketotik veya Laktik).

