Enkoprezis İlaç Tedavisi

Enkoprezis Nedir?

Çocuğun kakasını tutma ve bı­rakma işlevini kontrol edebileceği yaşa gel­miş olmasına karşın, istemli ya da istem dı­şı olarak kakasını uygun olmayan yerlere bırakma olarak belirlenen bir bozukluktur.

Yaş ve cinsiyet: Çocuk 4 yaşına kadar hiç kontrol geliştirmediyse birincil (primer) enkoprezis, en az bir yıl kontrol edebildikten sonra ka­kasını kaçırma başlamışsa ikincil (sekonder) enkopre­zis denir. Bu durumun en az üç ay süreyle ayda en az bir kez olması ve çocuğun tak­vim yaşının en az 4 olması gerekmektedir.

Enkoprezisin görülme biçimine göre kabızlık ve dışkı taşması ile giden ve gitmeyen şeklinde iki tipi tanımlanmıştır. Çocuklarda bu bozukluğun görülme oranı %1-3 olarak bildirilmiştir. 7-8 yaşlarında çocuklarda yapılan bir çalışmada enkoprezis görülme oranı %1,5, kız / erkek oranı 1/3 olarak bildiril­miştir. 10-12 yaşları arasındaki erkeklerde ayda en az birkez dışkı kaçırma oranı %1,3’e düşerken, aynı dönemdeki kızlarda bu oran %0,3’e düşmektedir. Ülkemizde yapılan bazı çalışmalarda enkoprezis görül­me oranının %4 olarak bildirilmiştir.

Risk faktörleri: Enkoprezis kronik ve tek­rarlayan bir bozukluk olması nedeniyle ço­cuk ve aile için stres yaratan bir durum olup, sıklıkla tıbbi ve ruhsal belirtilerle iliş­kilidir.

Belirti ve Bulgular:

Enkoprezisin %95 ka­bızlığa bağlı geliştiği ve kabızlığa bağlı dış­kı kaçırmanın, dışkının kalın barsağın son bölümünde birikerek taşması (retansif en­koprezis) şeklinde olabileceği gibi geride dışkı birikimi olmadan da (nonretansif en­koprezis) meydana gelebileceği bildirilmiş­tir. Diğer fizyolojik etkenler dış anal sfinkter kontrolünde bozukluk, psikojenik megakolondur.

Birincil enkoprezis genellikle yeterli tuvalet eğitimi verilememesi ya da bu eğitime yeterli yanıt alınamaması, ço­cuk ebeveyn arasında tuvalet eğitimi sıra­sında çatışmadan dolayı eğitimin uzamasın­dan kaynaklanmaktadır. Çocuğun stres ola­rak algılayabileceği önemli değişikler, ço­cuk ve aileyi etkileyen önemli yaşam olay­ları da ikincil enkoprezis nedenleri arasın­da sayılabilir.

Enkopretik çocuklarda yavaş dil gelişimi ve koordinasyon zayıflığı, zeka düzeyinde ge­rilik ve nörolojik bozukluklar da daha sık bildirilmiştir.

Ayırıcı Tanı:

Enkoprezisin ayırıcı tanısında anorektal fonksiyon bozukları önemlidir. Rektum ya da anal bölge darlıkları, düz kas hastalıkları, doğuştan aganglionik megakolon (kalın bağırsağın sinir sisteminin do­ğuştan gelişmemesi) (Hirschsprung Hastalığı), endokrin nedenler gi­bi organik nedenlerin dışlanması gerek­mektedir. Ayırıcı tanı ve tedavinin planlan­masında Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bo­zukluğu, Karşı Gelme Bozukluğu, mental retardasyon, Davranım Bozukluğu, Yaygın Gelişimsel Bozukluklar, depresyon ve anksiyete bozukluğu gibi sıklıkla enkoprezisle birlikte görülen eş tanıları da göz önünde bulundurmalıdır.

Tedavi:

Enkoprezisde en iyi yaklaşım; bi­yolojik, psikolojik ve sosyal etkenlerin etki­lerini değerlendirerek oluşturulur. Çocuk­larda enkoprezis belirtisi çok geniş bir grup psikolojik ve/veya biyolojik bozuk­lukların görünümü olarak karşımıza çıkabi­lir.

Klasik olarak kabızlığa bağlı dışkı kaçırma­nın tedavisinde çocuk ve ailenin eğitimi, ruhsal ve davranışsal yaklaşımlar, tuvalet eğitimi ve posalı diyet yer alır. Enkoprezise bağlı ailede gelişen gerginliğe yönelik ve çocuğun bağırsak fonksiyonlarının düzen­lenmesine yönelik çocuk ve anne babanın eğitimi yapılır. Tedavinin davranışçı kıs­mında anne babayla inatlaşmayı önlemek için hatırlatıcı ve ödüllendirici yöntemler, çocuğun gün içinde belli aralıklarla tuvale­te gitmesi ve tuvalete dışkılama başarıldığı zaman ödüllendirme önerilir. Gerek görül­düğünde dışkı yumuşatıcı ilaçlar (laksatifler) ya da lavmanlar eklenebilir. Enkoprezis tedavisinde imipramin, amitriptilin gibi trisiklik antidepresanların da yararlı olabile­ceğini bildiren çalışmalar vardır. Bazı ya­yınlarda tedaviye dirençli olgularda davra­nış düzenleme programlarına ek olarak ço­cuğun anal sfinkterinin farkında olmasını ve sfinkter gücünün arttırılmasını sağlayan

Basınç Biofeedback Yöntemi’nin uygulan­masının anorektal işlevini ve yaşam kalite­sini anlamlı olarak düzelttiği bildirilmiştir. Enkoprezisi olan hastaların tuvalet eğitimi, davranış terapisi, farmakolojik ve fizyopatolojiye yönelik yaklaşımlara %80 yanıt ver­diği bildirilmiştir.

Kimler Neler Demiş?

İlk Yorum Hakkı Senin!

avatar
wpDiscuz