Hipofiz Bezi

Hipofiz Bezi:

Hipofiz bezi, beynimizin alt bö­lümünde “sella turcica” (Türk eğeri) olarak adlandırılan bir kemik yapı içinde yer alan yaklaşık 1 cm boyutunda bir endokrin (hormon salgılayan) organdır. Vü­cudumuzda hormon salgılayan diğer en­dokrin organların fonksiyonlarını ayarlar. Hipofiz bezinin fonksiyonu ise “hipotalamus” tarafından düzenlenmektedir.

Hipofiz bezi; ön lob ve arka lob olarak ad­landırılan iki bölümden oluşur. Ön ve arka loba ait hormonlar ve fonksiyonları aşağıda sıralanmıştır.

Ön lob; altı ayrı hormonun yapımından so­rumludur:

  1. Büyüme hormonu; büyümeyi sağlar. Pro­tein, karbonhidrat ve yağ metabolizma­sında önemli görevler alır.
  2. Prolaktin; doğum yapan annelerin süt vermesini sağlayan hormondur.
  3. ACTH; adrenal bezleri uyararak kortizol yapımını sağlayan hormondur.
  4. TSH; tiroid bezini uyararak tiroid hor­mon yapımını sağlayan hormondur.
  5. FSH; kadınlarda över (yumurtalık) ve er­keklerde testisi uyaran hormondur.
  6. LH; kadınlarda över ve erkeklerde testisi uyaran hormondur.

Hipofiz bezinin arka lobu ise iki ayrı hor­monun yapımında görev alır.

  1. ADH (antidiüretik hormon); böbrekler­den süzülen suyun kana geçmesini te­min eder. ADH eksikliğinde günde 8-10 litre kadar idrar yapımı ile sonuçlanan di-abetes insipidus hastalığı oluşur.
  2. Oksitosin; doğum sırasında uterus’un (rahim) kasılmasını ve süt yapımının baş­lamasını sağlayan hormondur.