Larenjit (Akut Larenjit)

Larenjit (Akut larenjit) :

Laringeal (yutak) mukozanın,sık görülen ödem ve eritem ile karekterli üst solunum yolu enfeksiyonudur.

Etkenler:

1. Virüsler – influenza

2. Parainfluenza virüs

3. Corona virüs, Rhino virüs

4. Adeno virüs, Koksaki virüs

5. Bakteriler- (Hemofilus influenza Tip B, Moraksella kataralis)

6. Sesin kötü kullanımı

7. irritan (rahatsızlık veren) madde kullanımı (sigara, alkol, kostik ajanlar)

8. Gastroözefagial reflü (mideden yemek borusuna kaçak)

9. Hipotiroidi, mikst ödem (Tiroid hormonlarında azalma)

10. Boyuna uygulanan radyoterapi (ışın tedavisi)

11. Alerjenler –bazı gıda ve ilaçlar gibi –

12. iklim değişikliği

13. Psikojenik değişiklikler

Yaş: Her yaşta görülebilir

Cinsiyet: Görülme sıklığı kadın ve erkekte eşittir.

Hastalık oluş mekanizması:

Hastalık; virüslerin larinks (yutak) mukozasında (yutağı döşeyen iç yüzey doku) titrek tüylü epitel hücreleri içine girişi ile başlar. Virüsler hücre içi parazitidir. Bu özellikleri nedeniyle girdikleri hücre içinde çoğalma döngüsüne girer ve sonuçta hücreler tahrip olarak dökülür. Bu dönemde mukozadan salgı (seröz ve serö-müköz eksuda) başlar. Bakterilerin direnci kırılmış ortama yerleşmesiyle süper enfeksiyon gelişir. Bu patolojide

özellikle çocuklarda dikkat edilmesi gereken nokta ses tellerinde (vokal kord) gelişebilecek ani ödemin hayatı tehdit etmesi ve ölümle sonuçlanabilmesidir.

Belirti ve bulgular:

Hasta; boğaz ağrısı, batma hissi, yanma, kuruluk, ses kısıklığı, tekrarlayan öksürük şikayeti ile gelir. Boğaz temizlenince ses biraz düzelir. Konuşma süresi uzadıkca ses kalitesi bozulur, bazen hiç çıkmaz. Ateş, halsizlik, eklem ağrıları, kırgınlık, burun akıntısı gibi üst solunum yolu enfeksiyon bulguları görülür. Enfeksiyonun daha ilerlemesi ile trakeit (soluk borusunun yangısı) bulguları ortaya çıkar. Çocuklarda ses tellerindeki (vokal kord)

ödem nedeniyle stridor (hırıltılı solunum sesi) ve buna bağlı solunum güçlüğü belirtileri

(supra sternal, epigastrik ve inter-kostal çekilmeler) ortaya çıkması tablonun ciddiyetini

gösteren bulgulardır.

Tanı:

Akut larenjit genellikle geçirilen bir üst solunum yolu enfeksiyonu sonrası ortaya

çıkar. Üst solunum yollarının muayene bulguları tanıyı koydurur. Yapılan Kulak

Burun Boğaz muayenesinde larinks mukozası kırmızı ve ödemlidir. Larinks

mukozasında kalınlaşmalar görülür ve üstü müköz salgı ile örtülüdür. Vokal kordlarda

(ses telleri) değişik derecede kızarıklık, genişlemiş damarlar ve ödem görülür. Bu safhada

ödem nedeniyle larinks girişi (glottis) daralır, ses kalitesi bozulur. Bakteriler olaya

katılmışsa salgı pürülan (püylü) karakter gösterir. Hikaye, fizik muayene ve üst solunum

yolu enfeksiyonu bulguları ve endoskopi hastalığın tanısında başvurulan yöntemlerdir.

Ayırıcı tanıda gastroosefagial reflü, streptokoksik farenjit, alerjik rinit, sinüzit,

miks ödem ve larinks kanseri düşünülmelidir.

Tedavi:

Sıvı alımının artırılması, ses istirahati, damar yolu ile 1-2 mgr/ kg kortikosteroid

(ağır vakalarda) Bakteriyel enfeksiyon bulguları kesinse antibiotikler, mukolitik ekspektoranlar (öksürük şurupları) tedavide kullanılır. Ayrıca sigara ve alkol kesilir, yatak istirahati ve soğuk buhar uygulanır.

Dekonjestant (bölgesel ödem giderici) ilaçlar mukozalarda kuruma ve rahatsızlığa neden

oldukları için larenjit tedavisinde yeri yoktur.

Solunum sıkıntısının hayatı tehdit edebileceği düşünülüyorsa beklemeden boyuna

kesi yaparak trakea ön duvarına geçici bir delik açmak gereklidir (trakeostomi).

Zamanında önlem alınmazsa hasta kaybedilebilir. Tedavi ile özellikle ses kısıklığı düzelmeyen hastalar 3-4 hafta sonra mutlaka Kulak Burun ve Boğaz uzmanına baş vurmalı endoskopik inceleme yapılmalıdır.


Creative Commons Lisansı
Bu çalışma CC Lisansı ile lisanslanmıştır.